در دنیای امروز، ازدواج مجدد به عنوان یکی از مسائل مهم اجتماعی مطرح است. تجربه طلاق و آغاز یک زندگی مشترک جدید میتواند برای افراد مختلف، چالشهای بسیاری به همراه داشته باشد.
مدیر عامل گروه موسسات خانواده بهارنکو در گفتگویی پیرامون اهمیت مشاوره به ازدواج مجددیها به تحلیل این موضوع پرداخت.
حمید مقامی در ابتدا به نیاز ویژه افراد دارای سابقه طلاق، به مشاوره اشاره کرد زیرا این افراد در دوران بعد از طلاق، نیاز به فرآیندهای درمانی و رواندرمانی دارند.به گفته وی، افراد پس از طلاق، بهویژه زنان در معرض آسیبهای روحی و اجتماعی بیشتری قرار دارند.
وی گفت: علاوه بر این، مشاورهها باید محتوای خاصی متناسب با آسیبهای این گروه، شامل مدیریت احساسات، ارتباط با همسر جدید و مسائل عاطفی و جنسی، ارائه دهند.
مقامی بیان کرد: محتوای فعلی مشاورهها تنها حدود ۴۰ درصد از نیازهای واقعی این افراد را پوشش میدهد.
مدیر عامل گروه موسسات خانواده بهارنکو در ادامه به چالشهای خاص مشاوره برای ازدواج مجددیها پرداخت.
به گفته وی مشاورهها باید به این افراد کمک کنند تا در انتخاب مجدد خود تصمیمات بهتری بگیرند، زیرا فشارهای اجتماعی و آسیبهای گذشته ممکن است بر انتخابهای آنها تأثیر بگذارد؛ این افراد ممکن است تحت تأثیر مسائل اقتصادی، اخلاقی و جنسی، انتخابهای اشتباهی داشته باشند.
مقامی اضافه کرد: از سوی دیگر، زندگی زناشویی این افراد، به دلیل برچسبهای اجتماعی و تجربیات گذشته، با چالشهای متفاوتی مواجه است که مشاوره باید به این موارد توجه ویژهای داشته باشد.
یکی از تهدیدهای مطرح شده توسط مقامی، کاهش احساس مسئولیت شخصی افراد در فرآیند تصمیمگیری است.
وی هشدار داد که برخی افراد ممکن است تصمیمات خود را به مشاور بسپارند و این میتواند مانع از رشد شخصی و مسئولیتپذیری آنها شود.
مدیر عامل گروه موسسات خانواده بهارنکو به روند فرهنگسازی در زمینه مشاوره پیش از ازدواج اشاره کرد و گفت که این موضوع به تدریج از حالت یک مانع اداری به یک فرهنگ عمومی تبدیل شده است.
وی در ادامه بر تأثیر مشاورهها در تغییر معیارهای همسرگزینی تأکید کرد و گفت: که ارزیابی اثرگذاری این مشاورهها به زمان و پژوهشهای طولی نیاز دارد.
مقامی همچنین بر نقش مشاورهها در شکستن تابوهای اجتماعی تاکید کرد و گفت که این روند تحت تأثیر عوامل متفاوتی از جمله رسانهها در حال وقوع است.
وی نقش بهارنکو در ایجاد چارچوبی درست برای این روند را بسیار حیاتی دانست.
مدیرعامل گروه موسسات خانواده بهارنکو با اشاره به عقل به عنوان یک ویژگی اصلی برای مشاوران، تأکید کرد که عقل ریشه در تقوا دارد و مشاوران میبایست با تقوای اسلامی و اخلاقمداری مسیر درستی را برای مراجعین خود ترسیم کنند.
در بخش دیگری از گفتگو، مدیرعامل گروه موسسات خانواده بهارنکو به چالشهای سیستم مشاوره پرداخت و گفت که یکی از پیامدهای مثبت این سیستم، ایجاد بازار کار برای مشاوران است. با این حال، تهدید اصلی در این حوزه، ورود مشاوران غیرمتخصص و فاقد صلاحیت اخلاقی است، که به این کار نگاهی صرفا شغلی دارند.
ایشان همچنین از ضرورت توسعه صنایع و خدمات جانبی مانند تولید محتوای رسانهای، کتابفروشیها و تربیت مربی خانواده سخن گفت.
اولویتهای اصلی در صورت داشتن بودجه، به گفته مقامی، باید شامل تربیت مشاوران متخصص، ارتقاء کیفیت عملکرد مشاوران فعلی و تربیت مربی خانواده باشد.
وی به نبود یک بانک اطلاعاتی مدون از چالشهای ازدواج اشاره کرد و گفت که سیستم فعلی فاقد روشهای صحیح پروندهنویسی با حفظ محرمانگی است.
مدیرعامل گروه موسسات خانواده بهارنکو گفت: کمک به حفظ وپایداری زندگی مشترک از طریق مشاورههای اثربخشتر باید به عنوان یک اولویت استراتژیک برای آینده در نظر گرفت.
مقامی اضافه کرد: هدف نهایی این است که فرآیند مشاوره از یک گواهی صرف به یک بسته حمایتی برای کل خانواده تبدیل شود که از مرحله پیش از ازدواج تا پس از آن و حتی تربیت نسل بعدی را شامل شود.
یکی از بزرگترین موانع در مسیر اثربخشی مشاورهها به گفته مقامی، غیربومی بودن دانش روانشناسی و مشاوره است.
وی پیشنهاد کرد که باید تربیتگاههایی برای آموزشهای مکمل در کنار دانشگاهها ایجاد کرد تا هژمونی دانش غربی در ذهن آنها شکسته شده و با مبانی بومی و دینی آشنایی بیشتری پیدا کنند.
مدیرعامل گروه مؤسسات خانواده بهارنکو، با تشریح مهمترین چالشها و کارکردهای این مجموعه، وابستگی مالی و عدم اثبات اثرگذاری را بهعنوان دو تهدید وجودی اصلی برای بهارنکو برشمرد.
وی ضمن توضیح بیشتر اشاره کرد وابستگی مالی به دریافت هزینه از زوجین، بزرگترین تهدید پیش روی بهارنکو محسوب میشود؛ بهگونهای که در صورت تصویب قانون منع دریافت هزینه و جبران نشدن این منابع از سوی دولت، کل
سیستم با خطر فروپاشی مواجه خواهد شد.
وی همچنین تأکید کرد در صورتی که این سیستم نتواند اثرگذاری خود را از طریق پژوهشهای دقیق و قوی به اثبات برساند، در برابر طرحها و الگوهای جایگزین آسیبپذیر خواهد بود.
مدیرعامل گروه مؤسسات خانواده بهارنکو با اشاره به نقش این مجموعه در کاهش فشار بر نهادهای حاکمیتی اظهار داشت: فعالیتهای بهارنکو عملاً باری از دوش نهادهای متولی از جمله بهزیستی، دادگستری و دانشگاه علوم پزشکی برداشته و با ایجاد یک مرکز معتمد، بخشی از نگرانیهای خانوادهها را نیز کاهش داده است.
مقامی در ادامه به موضوع اهمیت گسترش کمّی خدمات و پیامدهای آن پرداخت و تصریح کرد: فراگیر شدن خدمات از طریق گسترش کمّی و استفاده از شبکههای موجود، از جمله شبکه بهداشت کشور، این امکان را فراهم میکند که خدمات مشاوره و مددکاری حتی در دورافتادهترین مناطق ارائه شود. این موضوع یک فرصت و پیامد مثبت به شمار می رود.
وی در عین حال، کمبود نیروی انسانی متخصص را تهدید اصلی گسترش کمّی دانسته و افزود: نبود نیروی متخصص و کافی میتواند چالشزا باشد، اما این مسئله با آموزش نیروهای محلی، مانند بهورزان، در سطوح پایهتر قابل مدیریت است.