کارگاه آموزشی «پیش از ازدواج» ویژه جوانان مجرد به همت مؤسسه هاتف (پیش از ازدواج) وابسته به گروه مؤسسات خانواده بهارنکو طی دو روز در شیراز برگزار شد؛ دورهای که در آن شرکتکنندگان با مهمترین مهارتها و پیشنیازهای انتخاب همسر، شناخت خود، تفاوتهای زن و مرد، بلوغهای لازم برای ازدواج و آسیبهای روابط ناسالم پیش از ازدواج آشنا شدند.
نفیسه آقارخ، روانشناس و مدرس این کارگاه، در این نشست با تأکید بر اینکه بسیاری از مشکلات زندگی مشترک ریشه در تصمیمهای نادرست پیش از ازدواج دارد، گفت: نخستین قدم برای ازدواج «انتخاب همسر» نیست، بلکه «تصمیم برای ازدواج» است؛ تصمیمی که باید پیش از هر اقدامی، فرد را برای ورود به یک زندگی مشترک آماده کند.
وی با اشاره به اینکه برخی افراد ابتدا وارد رابطه عاطفی میشوند و پس از وابستگی، تازه به فکر تصمیم برای ازدواج میافتند، افزود: این روند، یکی از مهمترین دلایل خطا در انتخاب همسر است؛ زیرا وابستگی عاطفی قدرت تصمیمگیری منطقی را کاهش میدهد.
ازدواج بدون آمادگی، مانند مهاجرت بدون شناخت است
آقارخ برای تبیین اهمیت آمادگی پیش از ازدواج، این مسیر را به مهاجرت تشبیه کرد و گفت: همانطور که فرد پیش از مهاجرت درباره فرهنگ، قوانین و شرایط کشور مقصد تحقیق میکند، پیش از ازدواج نیز باید برای ورود به خانوادهای جدید، آمادگی لازم را به دست آورد.
وی تأکید کرد: کسی که ابتدا تصمیم به ازدواج میگیرد، فرصت پیدا میکند مهارتهای لازم را بیاموزد، خود را بهتر بشناسد و سپس وارد مرحله انتخاب همسر شود؛ اما افرادی که بدون آمادگی وارد رابطه میشوند، معمولاً پس از شکلگیری وابستگی با چالشهای جدی مواجه خواهند شد.
وابستگیهای عاطفی، تصمیم منطقی را دشوار میکند
مدرس این کارگاه با بیان نمونههایی از پروندههای مشاورهای خود، توضیح داد که بسیاری از زوجهایی که پس از چند ماه رابطه برای مشاوره مراجعه میکنند، با وجود اختلافهای جدی شخصیتی و فرهنگی، به دلیل وابستگی شدید عاطفی قادر به پایان دادن رابطه نیستند.
وی گفت: گاهی دو نفر با وجود هشدار خانوادهها، صرفاً بر پایه احساس وارد رابطه میشوند و پس از ایجاد وابستگی، حتی زمانی که متوجه ناسازگاریهای جدی میشوند، جدایی برایشان بسیار دشوار است؛ به همین دلیل همواره توصیه میشود تصمیم برای ازدواج، مقدم بر انتخاب باشد.
روابط صمیمانه پیش از شناخت، ممنوع
آقارخ با اشاره به اهمیت حفظ مرزها در دوران آشنایی تصریح کرد: دوران شناخت، مرحله ارزیابی است و در این مرحله باید از ایجاد رابطه عاطفی عمیق و جسمی پرهیز شود.
وی افزود: هرچه میزان صمیمیت و وابستگی در این مرحله بیشتر شود، قدرت تحلیل منطقی کاهش مییابد و حتی در صورت مشاهده نشانههای خطر، تصمیمگیری صحیح دشوار خواهد شد.
چهار بلوغ ضروری برای ازدواج
این روانشناس در ادامه، آمادگی برای ازدواج را تنها به بلوغ جسمی محدود ندانست و گفت: فرد برای تشکیل زندگی مشترک باید به بلوغهای مختلفی از جمله بلوغ فکری، هیجانی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی برسد.
به گفته وی، استقلال از خانواده، توانایی تصمیمگیری مستقل، مسئولیتپذیری، کنترل هیجانها، مدیریت مالی و قدرت برقراری ارتباط سالم با دیگران از مهمترین نشانههای آمادگی برای ازدواج است.
آقارخ افزود: بسیاری از اختلافهای زناشویی به این دلیل شکل میگیرد که یکی از طرفین هنوز از نظر روانی و تصمیمگیری مستقل نشده و همچنان وابستگی زیادی به خانواده خود دارد؛ موضوعی که زمینه دخالت اطرافیان در زندگی مشترک را فراهم میکند.
شناخت تفاوتهای زن و مرد؛ ضرورتی برای زندگی مشترک
مدرس کارگاه با اشاره به تفاوتهای روانشناختی زنان و مردان گفت: زن و مرد از نظر شیوه فکر کردن، ابراز احساسات، مدیریت هیجان و حتی نوع دریافت محبت با یکدیگر تفاوت دارند و آگاهی از این تفاوتها میتواند بسیاری از سوءتفاهمهای زندگی مشترک را کاهش دهد.
وی با تأکید بر اینکه شناخت این تفاوتها به معنای برتری یک جنس بر دیگری نیست، اظهار کرد: بسیاری از اختلافها ناشی از این است که هر فرد، طرف مقابل را با معیارهای ذهنی خود قضاوت میکند.
کنترل خشم، شرط مهم بلوغ هیجانی
آقارخ یکی از مهمترین معیارهای انتخاب همسر را نحوه مدیریت خشم دانست و گفت: همه انسانها عصبانی میشوند، اما تفاوت افراد در شیوه کنترل و ابراز این هیجان است.
وی افزود: واکنشهای شدید نسبت به مسائل کوچک، پرخاشگری مداوم، ناتوانی در پذیرش انتقاد و تکرار رفتارهای عصبی، از نشانههایی است که باید در دوران آشنایی مورد توجه قرار گیرد.
به گفته این روانشناس، هیچگاه نباید با مشاهده یک رفتار، درباره شخصیت افراد قضاوت قطعی کرد، اما اگر رفتارهای پرخاشگرانه به صورت مداوم تکرار شود، لازم است با دقت بیشتری بررسی شود.
بلوغ اقتصادی؛ فراتر از میزان درآمد
وی در بخش دیگری از سخنان خود، بلوغ اقتصادی را صرفاً داشتن درآمد بالا ندانست و گفت: مهمتر از میزان درآمد، توانایی مدیریت مالی، ثبات شغلی و قدرت درآمدزایی است.
آقارخ افزود: در دوران آشنایی باید درباره سابقه شغلی، علت تغییر شغل، نحوه مدیریت هزینهها و میزان استقلال مالی گفتوگو شود؛ زیرا این موضوعها در آینده زندگی مشترک نقش تعیینکنندهای دارند.
تفاوتهای فرهنگی را دستکم نگیرید
مدرس این کارگاه همچنین با اشاره به نقش فرهنگ در ازدواج اظهار کرد: ازدواج میان دو فرهنگ متفاوت، نیازمند شناخت، گفتوگو و پذیرش متقابل است.
وی افزود: تفاوت در آداب و رسوم، زبان، سبک زندگی و انتظارات خانوادگی اگر پیش از ازدواج بررسی نشود، میتواند زمینهساز اختلافهای جدی در آینده باشد.
گفتوگو؛ مهمترین مهارت زندگی مشترک
آقارخ بیان اینکه بسیاری از زوجها هرگز مهارت گفتوگوی مؤثر را نیاموختهاند، تصریح کرد: یکی از دلایل اصلی اختلافهای زناشویی، ناتوانی در بیان خواستهها و حل تعارض است.
وی گفت: انتظار اینکه همسر بدون گفتوگو بتواند احساسات و نیازهای طرف مقابل را حدس بزند، یک باور نادرست است و زوجها باید یاد بگیرند خواستهها و دغدغههای خود را به شیوهای محترمانه و شفاف مطرح کنند.
در پایان این نشست، مدرس کارگاه با دعوت از شرکتکنندگان برای حضور در ادامه دوره، اعلام کرد مباحث مربوط به معیارهای انتخاب همسر، شخصیتشناسی، مهارتهای ارتباطی، حل تعارض و بررسی مهمترین ملاکهای ازدواج در روز دوم کارگاه به صورت تکمیلی ارائه خواهد شد.
کارگاه آموزشی «پیش از ازدواج» ویژه جوانان مجرد، طی دو روز به همت مؤسسه هاتف (پیش از ازدواج) وابسته به گروه مؤسسات خانواده بهارنکو برگزار شد و با استقبال شرکتکنندگان همراه بود. در این دوره تلاش شد با بهرهگیری از آموزشهای تخصصی و تجربههای مشاورهای، جوانان پیش از ورود به زندگی مشترک با مهمترین مهارتها، چالشها و الزامات یک انتخاب آگاهانه آشنا شوند.
