در نشستی مجازی با حضور مشاورین و اساتید سمن بهارنکو و مؤسسات تابان، هاتف، دانا و مرکز علمی کاربردی غدیر با هدف تبیین افقهای نوین سلامت خانواده شکل گرفت، مدیرعامل گروه مؤسسات بهارنکو، به تشریح استراتژیهایی پرداخت که این مجموعه را از روشهای سنتی دور و به یک نهاد تأثیرگذار اجتماعی بدل میکند.
یکی از محورهای چالشبرانگیز سخنان حمید مقامی، تأثیر روانشناسی بر سبک زندگی بود.
وی با اشاره به اینکه روانشناسی در بسیاری از ابعاد، یک علم وارداتی است، خاطرنشان کرد: روانشناسی تنها یک جعبهابزار از تکنیکها نیست، بلکه جریانی است که سبک زندگی ما را شکل میدهد و انتظارات جدیدی را در خانواده ایرانی پدید آورده است.
وی تأکید کرد که مشاوران بهارنکو باید فراتر از رویکردهای کلاسیک، به دنبال بومیسازی این مفاهیم و انطباق آنها با زیستبوم فرهنگی ایران باشند تا بتوانند تأثیری ماندگار بر الگوی زندگی خانوادهها بگذارند.
عبور از نگاه فردی به سمت تفکر سیستمی
مدیرعامل بهارنکو با انتقاد از تکیه صرف بر رشتههای دانشگاهی عمومی و بالینی در اتاقهای مشاوره، تصریح کرد: دانش دانشگاهی به تنهایی برای فهم پیچیدگیهای خانواده ایرانی کافی نیست. ما به مشاورانی نیاز داریم که مجهز به سواد مشاوره خانواده باشند.
وی افزود: حتی وقتی یک مراجع با نشانگان انفرادی مثل اضطراب، افسردگی یا حتی اعتیاد وارد اتاق درمان میشود، نباید او را به صورت ایزوله دید. هر مشکلی در خانواده ریشه دارد و درمان آن نیز باید در بستر خانواده شکل بگیرد. نگاه سیستمی به ما میگوید که بدون همراهیِ شبکه خانواده، درمان فردی اغلب به بنبست میرسد یا بازگشتپذیر خواهد بود.
پکیج جامع بهارنکو؛ پیوند مشاوره با محصولات فرهنگی بومی
مقامی در ادامه به تبیین تمایزات عملیاتی بهارنکو پرداخت و از مؤسسه آوردههای خوب به عنوان بازوی فرهنگی این مجموعه یاد کرد.
وی با تأکید بر لزوم استفاده از تألیفات روانشناسان و مشاوران بومی، گفت: ما نباید تنها به تئوریهای غربی متکی باشیم. در سالهای اخیر، متخصصان داخلی آثار ارزشمندی تولید کردهاند که با دغدغههای خانواده ایرانی همخوانی بیشتری دارد. هر اتاق مشاوره باید به مثابه یک پایگاه فرهنگی باشد که در کنار درمان، محصولات و کتابهای تخصصی بومی را نیز به خانوادهها معرفی میکند تا آموزش در محیط خانه نیز تداوم یابد.
مددکاری اجتماعی؛ حلقه مفقوده سلامت روان
بخش دیگری از این نشست به اهمیت مددکاری اجتماعی اختصاص داشت.
مدیرعامل بهارنکو با اشاره به شرایط اقتصادی جامعه، تأکید کرد که نباید خدمات سلامت روان را صرفاً به قشر مرفه محدود کرد.
وی گفت: هزینههای مشاوره برای بسیاری از خانوادهها سنگین است. ما با تقویت واحد مددکاری و مرکز غدیر، به دنبال این هستیم که مداخلات همدلانه و ارزانقیمت را گسترش دهیم. گاهی یک مداخله مددکاری صحیح در مسائل اقتصادی یا رابطهای، بسیار کارآمدتر از جلسات متعدد رواندرمانی است. هدف ما تربیت مددکاران خانواده است که بتوانند در خط مقدم آسیبهای اجتماعی، خانوادهها را همراهی کنند.
تأکید بر خودمراقبتی و همافزایی متخصصان
در بخش پایانی، مدیرعامل بهارنکو ضمن استقبال از پیشنهادات مشاوران در زمینه برگزاری دورههای مستمر خودمراقبتی و ارتقا اطلاعات در زمینه های مختلف، از حضور داوطلبانه و پرشور همکاران قدردانی کرد. وی با دعوت از همه متخصصان برای مشارکت در فرآیند اندیشهورزی، خاطرنشان کرد: ما برای رقم زدن آیندهای روشن برای استان فارس، دست یاری به سوی همه توانمندیها دراز میکنیم. این مسیر، مسیری است که در آن هر مشاور، یک کنشگر اجتماعی است که برای سلامت نسلهای آینده تلاش میکند.
این نشست با تأکید بر ضرورت بیداری و هشیاری در برابر چالشهای نوین حوزه خانواده و لزوم مسلح شدن به دانش روز و بینش بومی به پایان رسید.
